Voetproblemen

Hallux valgus

(= scheefstand van de grote teen)
Hallux is de Latijnse naam voor grote teen en valgus betekent naar buiten wijzen.
Bij een hallux valgus ontstaat er een knobbel aan de binnenzijde van de grote teen (bunion).
De grote teen staat scheef en drukt vaak de 2e en de 3e teen weg.
De huid die over de knobbel (bunion) heen zit kan dik, rood en gevoelig worden door een lokale irritatie van de onderhuidse slijmbeurs (met vocht gevuld kussentje tussen pees en onderliggende botstructuur) door druk en wrijving in de schoen.
Een passende schoen vinden zal steeds moeilijker worden naar mate de scheefstand en de knobbel in omvang  toeneemt.

De oorzaak hoe een hallux valgus ontstaat is nog altijd onduidelijk.
Erfelijkheid kan een rol spelen.
Te nauwe schoenen, puntachtige schoenen of schoenen met hoge hakken kan aanleiding geven tot het krijgen van een hallux valgus.
Ook het slapper worden van de gewrichtkapsels in de voet met het verouderen of het naar binnen kantelen van de voet tijdens het lopen kan bijdragen tot het ontstaan van een hallux valgus.

Klachten zijn pijn, irritatie, eeltvorming, hamer- en of klauwtenen.

In het beginstadium kunnen pijnlijke drukplekken verminderd worden door anti-druk pleisters, viltvellen, beschermpleisters vb. moleskin, hallux valgus beschermsokken en een hallux valgus nachtbandage (orthese ter correctie van de grote teen). Het dragen van wijdere schoenen kan ook soelaas brengen.
Deze hier bovenvermelde behandelingen noemen we conservatieve behandelingen.
Wanneer er sprake is van blijvende klachten ondanks bovenvermelde conservatieve behandelingen
kan men in samenspraak met de behandelende arts overwegen om tot een operatie over te gaan.

Scheefstand van de grote teen is een complex geheel.

Het bot en soms de banden van de grote teen moeten veranderd worden zodat het geheel weer in rechte lijn komt te staan. Indien nodig worden de tenen ook rechtgezet.
De kans dat de hallux valgus terugkomt is ongeveer 10% .

Wanneer de operatie voorbij is mag men dezelfde dag terug naar huis.
Na de ingreep mag men twee weken NIET op de voet STEUNEN.
Enkel voorzichtig en kortdurig steunen op de hiel met behulp van krukken is toegestaan om zich te verplaatsen.
Het verband moet dicht blijven tot aan de volgende controle op de raadpleging bij de orthopedische chirurg.
Zwelling van de voet kan voorkomen worden door de voet steeds in hoogstand te houden.
Stappen wordt pas na twee weken toegestaan mits het dragen van een postoperatieve schoen.
Indien alles goed verloopt is het dragen van gewone schoenen na een zes tal weken mogelijk.
Hou er toch rekening mee dat de voet nog een tweetal maanden gezwollen blijft na de ingreep.
Viertal maanden na de ingreep kan alles hervat worden zoals sporten en lange wandelingen.

Hamerteen

Hamerteen en klauwteen worden vaak door elkaar gehaald, ze beschrijven in feite verschillende afwijkingen van de stand van 1 of meerdere tenen.

Bij een hamerteen is het gewrichtje tussen het eerste en tweede kootje gebogen en tussen tweede en derde kootje gestrekt.

[Foto hamerteen]

Een klauwteen heeft daarbij nog een strekking in het gewrichtje tussen het middenvoetsbeentje en het eerste kootje.

[Foto klauwteen]

Er is geen één exacte oorzaak om het ontstaan van een hamerteen aan te geven maar we weten wel dat bij hamertenen het  besturen van  het evenwicht tussen de verschillende spieren die de tenen bewegen is verstoord. Functie van de kleine voetspiertjes vallen uit.
Oudere leeftijd al dan niet gepaard met slagaderverkalking, diabetes, reuma, ongeval…
Veel voorkomend oorzaak van een hamerteen aan de tweede teen een Hallux Valgus.
Wanneer de grote teen niet optimaal functioneert raakt de besturing van de tweede teen uit zijn evenwicht en kan een hamerteen ontstaan, maar ook doordat de grote teen onder de tweede teen groeit en daarmee deze teen in een hamerteenstand drukt.

Deze afwijking heeft meestal klachten. Een hamerteen kan zeer pijnlijk zijn en veel hinder geven bij het dragen van gewone schoenen. Door het wrijven van de hamerteen tegen de schoen ontstaan er een eksteroog of een likdoorn die kan ontsteken. Tevens kan er pijnlijke eelt ontstaan op het topje van de hamerteen door de kromstand, die onderhevig is van abnormale hoge druk.
Eelt en pijn kan ook voorkomen onder de voorvoet ontstaan die gepaard kan gaan met ontsteking en pijn in het gewrichtje tussen het middenvoetsbeentje en het eerste kootje.

Behandelen van een hamerteen kan u conservatieve behandelen of niet-operatief behandelen. Als voetzorgverlener kan ik in het beginstadium adviseren om de pijnlijke drukplekken te reduceren door het dragen van brede schoenen. Brede schoenen in combinatie met steunzolen met een weinig buigbare zool. Verder kan drukontlasting ook gebeuren door het verwijderen van eelt en likdoorns door een voetdeskundige.
Dragen van protectors en/of  correctors  kunnen om de druk te verminderen, deze hulpmiddelen kan u verkrijgen bij de pedicure.
Als voetverzorgster raad ik u eerst aan om een conservatieve behandeling te volgen voor u de stap zet naar een operatieve oplossing. Wanneer u blijvende klachten hebt ondanks een adequate conservatieve behandeling kan u dan voor een operatieve behandeling kiezen.

Operatieve behandeling voor een hamerteen kan bestaan uit een simpele hamerteen correctie of een uitgebreide hamerteen correctie.

Een simpele hamerteen correctie bestaat uit het wegnemen van het uiteinde van het eerste kootje en het rechten van de teen. U krijgt 2 prikjes in de teen, duurtijd operatie is ongeveer 10 minuten en daarna wordt de voet omwonden. Soms wordt er een klein ijzeren pennetje ingebracht.
Het verband moet 2 weken blijven zitten want hiermee wordt de teen in goede stand gehouden.
U mag wel lopen op de voet maar vanwege infectie gevaar is verstandig om zoveel mogelijk te rusten met de voet omhoog. Na 2 weken mag het verband eraf en worden de hechtingen verwijderd (en het eventueel geplaatste ijzeren pennetje). De geopereerde teen kan gedurende een aantal weken wat dikker uitzien.

Een uitgebreide hamerteen correctie is net hetzelfde als bij een simpele hamerteen correctie maar hier wordt ook de sterkpees en het kapsel aan de bovenkant het middenvoetsbeentje gewrichtje van het eerste kootje verlengd. Bij deze behandeling wordt altijd een ijzeren pennetje om de juiste stand aan te houden. Het pinnetje blijft een 4 tal weken zitten. Soms worden meerdere tenen gecorrigeerd, als er een hallux valgus is wordt die rechtgezet en de knok verkleind. De ingreep gebeurd onder volledige verdoving en kan normaal via dagopname gebeuren.

De resultaten van een hamerteen correctie zijn in het algemeen zeer goed. Zoals bij alle operaties is er een kleine kans op complicaties. Een algemene complicatie is een infectie of een nabloeding en een specifieke complicatie is een stand afwijking na de operatie. Het doel van deze correctie is pijn verlichting en stand correctie bekomen en die wordt voor 95% van de ingrepen behaald. De geopereerde teen zal wel een beetje buig- en trekkracht verliezen maar voor het goed functioneren van de voet is dat niet nadelig.
Het kan nooit geen kwaad om u goed te laten informeren voor u overgaat naar een hamerteen correctie. Uw huisarts en/of orthopedische arts kan u daarbij zeer goed bijstaan zodat u de juiste beslissing neemt.

Schimmel

is een micro-organisme die in de natuur voorkomt. Sommige schimmels zijn met het blote oog zichtbaar zoals de paddenstoel en andere zijn zo klein dat ze alleen zichtbaar zijn met behulp van een microscoop. De meeste schimmels zijn volkomen ongevaarlijk voor de mens, maar er zijn een 200-tal soorten die de mens toch kunnen besmetten. Deze besmetting noemt men een mycose-infectie. Mycose-infecties komen vooral voor aan de huid en nagels.
Wanneer de schimmelinfectie voor komt op de huid noemt men dit dermatomycose en aan de nagels een onychomycose.

Onychomycose of schimmelinfectie van de nagel komt vaak voor, dit vooral bij oudere personen. Nagelschimmel wordt vaak ook kalknagel genoemd. Kalknagel is een naam die in de volksmond gebruikt wordt om soms een nagelschimmel aan te duiden. Vreemd is dat niet omdat het vooral bij ouderen voorkomt.
Als men ouder wordt verandert er ook veel aan de voeten. Beetje bij beetje degenereert de voet en neemt de functionaliteit af waardoor ook de weerstand vermindert. Door een slechtere bloedsomloop gaan de nagels langzamer groeien waardoor de schimmels meer kans krijgen.
Een spontane genezing van schimmelnagel/onychomycose is niet mogelijk. Het is een noodzaak om deze aandoening te behandelen vooral bij personen met suikerziekte, kanker, verminderde bloedcirculatie en lymfeafvloed.
Als voetzorgverlener is een zorgtraject inzetten na afstemming met de behandelende geneesheer bij deze personen van groot belang. Zo wordt voorkomen dat de schimmel niet in het lichaam kan binnendringen of de slijmvliezen aantasten.

Dermatomycose of huidschimmel vaak voetschimmel, atleetvoet of zwemmerseczeem genoemd komt veel voor, zowel bij kinderen als volwassenen. Het begint meestal met een grijsachtig wit beslag tussen de tenen. Vooral tussen de vierde en vijfde teen omdat daar meer ruimte is voor vuil en zeepresten. De schimmelinfectie breidt zich verder uit over de huid van de tenen, de bovenvoet en de voetzool. Risicofactoren voor voetschimmel zijn overmatige transpiratie, dragen van schoenen van kunststof, onvoldoende afdrogen na douche of bad, dragen van knellende of strakke schoenen, basische wasproducten …

De behandeling van schimmel of mycose bestaat uit 3 delen namelijk als eerste moeten we uitlokkende factoren uitschakelen. Op de tweede plaats het juiste antischimmelmiddel of antimycoticum kiezen die werkzaam is tegen die bepaalde schimmel zodat het antischimmelmiddel de schimmelcellen in de huid of onder de nagel kan bereiken. Als laatste moeten de bronnen van her-infectie (meestal schoenen) mee worden behandeld. Wordt dit niet gedaan dan komt de schimmelinfectie na genezing terug. Sporen kunnen jarenlang overleven onder slechte omstandigheden.

Uit onderzoek blijkt de volgende producten veel worden gebruikt tegen huid- en nagelschimmel :
FunghiClear®, Naloc®, Samenwerkende pedicures®, Mykored®, Dactarin/miconazol®, Tea Tree olie, appelazijn, Mycocure®, Lamisil/terbinafine® en HFL® Spray.
Heeft u een voetschimmel of een schimmelnagel vraag dan eerst advies aan uw voetverzorgster of behandelende arts voor u start met een antimycose middel. Deze producten zijn niet onschuldig wanneer u ze verkeerd gebruikt!

Wratten

zijn goedaardige gezwellen die veroorzaakt worden door een virus, namelijk het humaan papillomavirus (HPV).
Het HPV zet de opperhuidcellen aan tot ongeremd vermenigvuldigen.
Er bestaan een dertig tal verschillende soorten wratten waarvan de oorzaak ligt bij een besmetting.
De meest vatbare leeftijd voor besmetting is 5 tot 15 jaar want tussen deze leeftijd heeft 1 op 10 kinderen en jong volwassenen last van wratten omdat zij nog onvoldoende afweerstoffen hebben opgebouwd.
Het tijdsverloop tussen besmetting en het ontstaan van een wrat kan wel 3 tot 6 maanden bedragen.

Wanneer je krabt of peutert aan de wrat kan het virus zich gaan verspreiden waardoor er op andere plaatsen nieuwe wratten ontstaan.
De meeste wratten verdwijnen spontaan binnen 2 jaar omdat de mensen voldoende afweerstoffen hebben gevormd om de virus te bestrijden.
Wratten komen op verschillende plaatsen voor op het lichaam maar in het kader van mijn beroep beperkt zich dat enkel tot de voetwrat of verucca plantaris.
Een voetwrat kan pijnlijk zijn tijdens het staan of lopen omdat de wrat in de huid wordt gedrukt met een laagje eelt bedekt. De wrat komt vooral voor op drukpunten zoals de hiel, onder de tenen en de bal van de voet.

De meeste besmettingen gebeuren in kleedkamers, douches, sauna’s, zwembaden, … dus in vochtige ruimtes, maar ook bij blootvoets passen van schoenen is gevaarlijk.
Deze gevaren kunnen op de eerste plaats vermijden worden door slippers te dragen in openbare ruimtes en een goeie voethygiëne . Bij het passen van nieuwe schoenen, bowlingschoenen,… raad ik aan om sokken/kousen te dragen.
Wanneer ik bij een klant het vermoeden heb van een voetwrat ga die eerst goed observeren en daarna de druktest uitvoeren.
Zijn de huidlijnen onderbroken? Zie ik kleine puntjes ? Doet de voetwrat pijn bij zijwaartse druk ?
Indien deze voorgenoemde vragen positief zijn spreken we van een voetwrat.

Als medische pedicure adviseer ik telkens bij een voetwrat om een afspraak te maken met huisarts of een dermatoloog. Deze deskundigen zullen u verder helpen met een aangepaste behandeling voor uw voetwrat.
De behandelingen zijn o.a.: bevriezen met stikstof, uitlepelen/chirurgisch, monochloorazijnzuur, tea tree, thuja, wrattengel, cryopen en elektotimer.
De taak van de pedicure beperkt zich dus tot het signaleren van een voetwrat, verwijderen van de eelt op de voetwrat, drukontlasting en eventueel starten met een pakking van salicylzuur. De eigenlijke wratverwijdering dient te gebeuren door een geneesheer.

[Foto’s verschillende voetwratten]